Χρήση παράνομων ουσιών

Χρήση παράνομων ουσιών έστω και μία φορά στη ζωή του έχει κάνει ένας στους δεκατέσσερις μαθητές στο νομό Πέλλας, ποσοστό αντίστοιχο με το πανελλήνιο δείγμα. Ωστόσο η πρώτη δοκιμή γίνεται ένα με ενάμιση χρόνο πιο νωρίς, στην ηλικία των 15,3 ετών. Μεταξύ όλων των ουσιών επικρατεί η χρήση των εισπνεόμενων: ένας στους δεκαπέντε εφήβους 15 ετών αναφέρει χρήση κόλλας, βενζίνης κ.ά. έστω και μία φορά στη μέχρι τώρα ζωή του. Η μαριχουάνα ή χασίς είναι η περισσότερο διαδεδομένη ουσία μεταξύ των παράνομων ουσιών με ποσοστό 5,3%, έναντι 1,8% των χαπιών έκστασι και 4% “άλλων παράνομων ουσιών”. Ποσοστό 2,4% αναφέρει χρήση ηρεμιστικών ή υπνωτικών χωρίς τη σύσταση γιατρού.
Μεταξύ αυτών που ανέφεραν χρήση μαριχουάνας ή χασίς, το 3% αναφέρει χρήση από μία έως πέντε φορές, ενώ το 2,4% αναφέρει χρήση τουλάχιστον έξι φορές. Χρήση μαριχουάνας ή χασίς τον τελευταίο χρόνο αναφέρει το 5,3% των αγοριών και το 2,2% των κοριτσιών ηλικίας 15 ετών, ενώ χαμηλότερα είναι τα ποσοστά των εφήβων που αναφέρουν τωρινή χρήση. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε έπειτα από σχετικό αίτημα και με τη χρηματοδότηση του Κέντρου Πρόληψης και Καταπολέμησης Ναρκωτικών “Όραμα” του νομού Πέλλας και παρουσιάστηκε την περασμένη Τετάρτη.
Στην έρευνα συμμετείχαν 689 μαθητές (234 της Στ’ δημοτικού, 278 της Β’ γυμνασίου και 177 της Α’ λυκείου). Στις ερωτήσεις σχετικά με τη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών απάντησαν μόνο οι έφηβοι άνω των 15. Το ερωτηματολόγιο που χρησιμοποιήθηκε είναι αυτό που χρησιμοποιείται από το ερευνητικό πρόγραμμα Health Behaviour in School-aged Children (HBSC), που υλοποιείται σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) σε σαράντα χώρες παγκοσμίως. Είναι οι έφηβοι του νομού Πέλλας, όπως περιγράφονται μέσα από τις απαντήσεις τους σε έρευνα του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής (ΕΠΙΨΥ) του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών H έρευνα περιγράφει σε γενικές γραμμές έναν υγιή πληθυσμό νέων με φιλοδοξίες,ωστόσο το κρίσιμο κομμάτι είναι οι νέοι που δεν νιώθουν καλά μέσα στην οικογένεια (8,2%) ή δεν απολαμβάνουν τη σχολική ζωή (47,6%), δεν έχουν στενούς φίλους και νιώθουν μοναξιά, κάνουν συχνά σκασιαρχείο (20,2%), μπορούν να γίνουν βίαιοι και επιθετικοί (ιδιαίτερα τα αγόρια, 71,1%), εμφανίζουν ψυχοσωματικά συμπτώματα (ιδιαίτερα τα κορίτσια, 73,7%), δεν έχουν φιλοδοξίες για το μέλλον, είναι επιρρεπείς στη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών. “Οι νέοι αυτοί βρίσκονται σε υψηλό κίνδυνο. Έχουν άμεση ανάγκη να βοηθηθούν εγκαίρως, προκειμένου να αποτραπεί η παγίωση σε μονιμότερη βάση των μορφών συμπεριφοράς που οδηγούν δυνητικά σε μια αυτοκαταστροφική πορεία και περιθωριοποίηση. Οι νέοι αυτοί και οι οικογένειές τους χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή, με τρόπους που να αποφεύγεται ο κίνδυνος του στιγματισμού, από το σχολείο και τους φορείς της τοπικής κοινωνίας”, επισημαίνεται στην έρευνα. Οι έφηβοι του νομού Πέλλας παρουσιάζονται λιγότερο ικανοποιημένοι από το σχολείο σε σύγκριση με το πανελλήνιο δείγμα του 2002. Στην ηλικία των 11 μόνο δύο στους πέντε μαθητές αναφέρουν ότι τους αρέσει πολύ το σχολείο, ενώ στην ηλικία των 15 ετών η αναλογία υποχωρεί ακόμη περισσότερο. Περίπου ένας στους τρεις μαθητές στο νομό Πέλλας αναφέρει αίσθημα μεγάλης πίεσης, αίσθημα που αυξάνεται όσο περνά η ηλικία και είναι μεγαλύτερο στα κορίτσια. Εννέα στους δέκα εφήβους του νομού Πέλλας νιώθουν αρκετά ή πολύ ικανοποιημένοι από τη ζωή τους, αλλά ο βαθμός ικανοποίησης των εφήβων για τη ζωή γενικά μειώνεται όσο προχωράει η εφηβεία.
Επίσης, μια φορά την εβδομάδα καταναλώνουν αλκοολ ενώ οι περισσότεροι έχουν δοκιμάσει το τσιγάρο. Στο νομό Πέλλας έχουμε περισσότερους καπνιστές. Ένας στους πέντε έχει καπνίσει, περίπου ένας στους 20 καπνίζει καθημερινά, ένας στους τρεις λέει ότι οι περισσότεροι φίλοι του καπνίζουν. Σχεδόν ένας στους τρεις τα “τσούζει” κάθε εβδομάδα, όταν πανελλαδικά η αναλογία ήταν περίπου ένας στους έξι. Η μπίρα και τα έτοιμα συσκευασμένα αλκοολούχα ποτά με αναψυκτικό έρχονται πρώτα στις προτιμήσεις. Ένα στα έξι αγόρια αναφέρει τουλάχιστον δύο περιπτώσεις μέθης στη 15χρονη ζωή του! Οι περισσότεροι ή όλοι οι φίλοι τους μεθούν τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα, απαντά ένα στα δέκα κορίτσια.
Σχεδόν ένας στους τρεις έφηβους στο νομό Πέλλας βρίσκεται μπροστά στην τηλεόραση για τουλάχιστον τέσσερις ώρες την ημέρα τις καθημερινές, ποσοστό μεγαλύτερο σε σύγκριση με το πανελλήνιο δείγμα, ενώ ένα στα τέσσερα αγόρια περνά τρεις ώρες την ημέρα παίζοντας ηλεκτρονικά παιχνίδια. Το Σαββατοκύριακο αυξάνεται η ώρα που βρίσκονται μπροστά στην οθόνη της τηλεόρασης, του υπολογιστή ή της κονσόλας μιας παιχνιδομηχανής.
Τουλάχιστον έξι στους δέκα εφήβους στο νομό Πέλλας (73,7% των κοριτσιών, 53% των αγοριών) ανέφεραν ότι τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα ένιωσαν ενοχλήσεις ή συμπτώματα που συνήθως χαρακτηρίζονται ως ψυχοσωματικά, όπως πονοκέφαλος, πόνοι στο στομάχι ή στη μέση, ακεφιά, νευρικότητα, δυσκολίες στον ύπνο, ζαλάδα, θυμό ή ευερεθιστότητα). Αγριοι καβγάδες και ξυλοδαρμοί στο σχολείο παρατηρούνται συχνότερα στο νομό Πέλλας σε σύγκριση με τα αντίστοιχα ποσοστά σε εθνικό επίπεδο (71% των αγοριών έναντι 59,5% πανελλαδικά, 34,6% των κοριτσιών έναντι 28,9% πανελλαδικά). Όσο μεγαλώνουν τα παιδιά χρησιμοποιούν περισσότερο λεκτική παρά σωματική βία, επτά στα δέκα αγόρια 15 ετών και πέντε στα δέκα κορίτσια χρησιμοποίησαν αυτή τη μέθοδο εκφοβισμού τουλάχιστον μία φορά τους τελευταίους δύο μήνες. Περισσότερα κορίτσια από όσα αγόρια πέφτουν θύματα εκφοβισμού, ειδικά στις μικρότερες ηλικίες. Αν και οι περισσότεροι έφηβοι συναντιούνται με τις παρέες τους τουλάχιστον τέσσερις φορές την εβδομάδα, ένα στα δύο 15χρονα κορίτσια επικοινωνεί καθημερινά με την παρέα και μέσω κινητού τηλεφώνου. Η συντριπτική πλειονότητα των εφήβων-μαθητών του νομού Πέλλας (80,9%) απαντούν ότι αμέσως μετά το σχολείο θα ήθελαν να σπουδάσουν. Η επιθυμία αυτή είναι πιο έντονη στα κορίτσια (91,9%) από ό,τι στα αγόρια (68,6%). Το εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι ότι η αμέσως επόμενη επιλογή στις προτιμήσεις των εφήβων (14%) είναι να παντρευτούν και να κάνουν οικογένεια, επιλογή που εκφράζουν περισσότερα αγόρια απ’ όσα κορίτσια. Σημαντική διαφορά μεταξύ των δύο φύλων εμφανίζεται στην επιλογή να εργαστούν, όπου υπερτερούν τα αγόρια.